Ndị nyocha na-ekwu na akụrụngwa na-eme ka uto dịkwuo elu na-etinye ụgwọ a kwụrụ na Beijing maka ọnyà ụgwọ
Ndị nyocha kwuru na ọrụ ndị e mere n'okpuru atụmatụ Belt and Road nke China tụrụ aro emeela ka mmepe akụ na ụba Sri Lanka ka mma, ebe ihe ịga nke ọma ha na-eme ka ebubo ụgha na enyemaka ahụ na-ejide mba dị iche iche n'ụgwọ dị elu.
N'adịghị ka akụkọ ndị na-akatọ Beijing gbasara ihe a na-akpọ ọnyà ụgwọ, enyemaka China aghọwo ihe na-akwalite uto akụ na ụba ogologo oge nke mba ndị na-esonye na BRI, ndị nyocha ahụ kwuru. Na Sri Lanka, ọrụ Colombo Port City na Hambantota Port, yana owuwu nke Southern Expressway, so n'ime ọrụ ndị bụ isi metụtara mmemme ịkwalite akụrụngwa.
Ọdụ ụgbọ mmiri Colombo dị n'ọkwa nke iri abụọ na abụọ n'ụwa niile n'afọ a. O nwetara mmụba pasentị isii n'ọnụọgụ ibu e ji aka rụọ, ruo nde 7.25 nke nkeji iri abụọ na ise na 2021, dịka ndị nta akụkọ si kwuo na Sri Lanka Ports Authority kwuru na Mọnde.
Onyeisi ndị ọrụ ọdụ ụgbọ mmiri, Prasantha Jayamanna, gwara akwụkwọ akụkọ Daily FT, nke bụ Sri Lanka, na mmụba ọrụ ahụ na-agba ume, nakwa na Onyeisiala Gotabaya Rajapaksa ekwuola na ọ chọrọ ka ọdụ ụgbọ mmiri ahụ banye n'ime ndị iri na ise kachasị elu n'ọkwa ụwa ka ọ na-erule 2025.
A na-atụ anya na Colombo Port City ga-abụ ebe obibi, azụmaahịa na ebe azụmaahịa kacha mma na South Asia, ebe ụlọ ọrụ China Harbour Engineering na-arụ ọrụ, gụnyere maka agwaetiti e ji aka rụọ.
"Ala a eweghachiri na-enye Sri Lanka ohere ịsegharị map ahụ ma wuo obodo nke nwere oke na ọrụ dị elu n'ụwa ma lụsoo Dubai ma ọ bụ Singapore ọgụ," Saliya Wickramasuriya, onye otu Colombo Port City Economic Commission, gwara ndị nta akụkọ.
Uru dị ukwuu
Banyere Ọdụ Ụgbọ Mmiri Hambantota, ịdị nso ya na ụzọ mmiri ndị dị mkpa pụtara na ọ bụ nnukwu uru maka ọrụ ahụ.
Praịm Minista mba Sri Lanka, Mahinda Rajapaksa, ekeleela mba Chaịna "maka nkwado ha na-enye ogologo oge na nke dị ukwuu maka mmepe akụ na ụba na mmekọrịta mmadụ na ibe ya nke mba ahụ".
Ebe mba a na-achọ ịgbake site na mmetụta nke ọrịa a, ndị nkatọ China ekwuola ọzọ na a na-enye Sri Lanka nnukwu ego mgbazinye ego dị oke ọnụ, ebe ụfọdụ na-akpọ ọrụ ndị China nyere aka dịka enyí ọcha.
Sirimal Abeyratne, prọfesọ akụnụba na Mahadum Colombo, gwara China Daily na Sri Lanka meghere ahịa bond ya maka itinye ego mba ofesi na 2007, ihe dị ka n'otu oge ahụ malitekwara ịgbaziri ego azụmaahịa, "nke na-enweghị ihe jikọrọ ya na mgbazinye ego ndị China".
Dịka data sitere na Ngalaba Akụrụngwa Mpụga nke Sri Lanka si kwuo, China nwetara pasentị iri nke ụgwọ mba ofesi ruru ijeri dọla iri atọ na ise ($35 billion) na mba agwaetiti ahụ n'ọnwa Eprel afọ 2021, ebe Japan na-enwetakwa ihe dị ka pasentị iri. China bụ mba nke anọ kacha enye ego na Sri Lanka, n'azụ ahịa ego mba ụwa, Asian Development Bank na Japan.
Eziokwu ahụ bụ na a kpọpụtala China n'akụkọ ndị nkatọ ji ụgwọ na-egosi oke ha na-agbalị imebi ọrụ China na BRI na mpaghara Eshia-Pacific, ka Wang Peng, onye nyocha na Center for American Studies na Zhejiang International Studies University kwuru.
Dịka ụlọ akụ ụwa na mba ụwa si kwuo, mba karịrị ihe ize ndụ ma ọ bụrụ na ụgwọ mba ọzọ ha ji karịrị pasentị iri anọ nke ihe ha na-emepụta n'ime obodo.
"A kọwara ikike Sri Lanka nwere ịzụlite dịka ebe nhazi mpaghara na ebe mbupu iji nweta uru BRI nke ọma," Samitha Hettige, onye ndụmọdụ nke National Education Commission nke Sri Lanka, dere n'akwụkwọ akụkọ Ceylon Today.
Oge ozi: Maachị-18-2022
